Bestemmingsplan Runweg, Poort van Berlicum, gemeente Sint Michielsgestel; een archeologisch vooronderzoek: een bureau- en verkennend booronderzoek.

<p>In opdracht van Elings heeft RAAP een bureauonderzoek en een verkennend booronderzoek uitgevoerd voor het noordelijk deel van het bestemmingsplan Runweg, Poort van Berlicum in de gemeente Sint-Michielsgestel. Het doel van dit onderzoek was het verkrijgen van inzicht in de archeologische resten die in dit onderzoeksgebied verwacht worden en de te verwachten diepteligging en fysieke kwaliteit daarvan. Middels het bureauonderzoek zijn gegevens verzameld over de landschappelijke en archeologische context van het onderzoeksgebied, op basis waarvan een archeologische verwachting is opgesteld. Deze gegevens zijn middels een booronderzoek in het veld getoetst. Uit het bureauonderzoek is gebleken dat het onderzoeksgebied in het dekzandlandschap ligt op de rand van een dekzandrug naar een lager gelegen overstromingsvlakte van de Aa. Volgens de bodemkaart komt in het onderzoeksgebied een hoge zwarte enkeerdgrond voor. Deze bodem wordt gekenmerkt door een minimaal 50 cm dik humeus pakket en een hoge natuurlijke bodemvruchtbaarheid. Uit eerder onderzoek blijkt, dat in de directe omgeving van het onderzoeksgebied nederzettingsresten bekend zijn uit de Bronstijd, IJzertijd en Romeinse tijd. Op basis van deze gegevens geldt voor het onderzoeksgebied een hoge archeologische verwachting voor vindplaatsen van bewoning, begraving en beakkering uit de periode Neolithicum tot en met de Nieuwe tijd. Gezien de vindplaatsen uit de directe omgeving dient daarbij met name rekening te worden gehouden met resten uit de Bronstijdt/m de Romeinse tijd. In tegenstelling tot het bureauonderzoek, bleek tijdens het veldwerk dat in het onderzoeksgebied geen hoge zwarte enkeerdgronden aanwezig zijn. In het noordelijk deel is een aangeploegde veldpodzolbodem aangetroffen. in het zuidelijk deel is de bodem in ieder geval deels verstoord. De bodemhorizonten van het podzolprofiel (E-, B, BC) zijn hier volledig in de bouwvoor opgenomen (zogenaamd AC-profiel). De mate van verstoring is echter waarschijnlijk beperkt (C-horizont kan nog volledig intact zijn), waardoor de hoge archeologische verwachting voor het gebied kan worden gehandhaafd. Ingegraven resten van bewoning, begraving en beakkering worden direct onder de bouwvoor verwacht, op een diepte van 0,3 m -Mv. Graafwerkzaamheden dieper dan 30 cm -Mv kunnen bedreigend zijn voor eventueel aanwezige archeologische resten. In de huidige planvorming blijft het grootste deel van het onderzoeksgebied echter onbebouwd (wordt ingericht als tuin). Mogelijk aanwezige archeologische waarden blijven daardoor in-situ behouden. Slechts ter plaatse van de twee oostelijk gelegen woningen zullen graafwerkzaamheden dieper dan 30 cm -mv reiken. De omvang van deze graafwerkzaamheden is ten opzichte van de omvang van het onderzoeksgebied echter te verwaarlozen. Op basis van de resultaten van het onderzoek adviseert RAAP om een archeologische dubbelbestemming voor het gebied in het nieuwe bestemmingsplan op te nemen. RAAP stelt daarnaast voor om de vrijstellingsgrens te wijzigen van 0,5 m -Mv naar 0,3 m -Mv. Voor toekomstige bodemingrepen die groter zijn dan 100 m2 en dieper gaan dan 0,3 m -Mv wordt (waarderend) vervolgonderzoek geadviseerd.. </p><p>Voorlopig is in het onderzoeksgebied echter nog geen (gravend) vervolgonderzoek noodzakelijk. Er vinden namelijk in het kader van de nieuwe plannen nauwelijks of geen werkzaamheden in het onderzoeksgebied plaats. Dit advies geldt voor het plan dat nu is ingediend (d.d. oktober 2018). Indien de plannen in de toekomst worden aangepast, dienen deze opnieuw archeologisch getoetst te worden.</p>