มาตรการทางกฎหมายในการควบคุมมลพิษทางเสียงจากรถไฟฟ้าขนส่งมวลชน

มลพิษทางเสียงที่เกิดขึ้นจากการเดินรถไฟฟ้าขนส่งมวลชนนั้น สามารถส่งผลกระทบต่อสุขภาพกาย สุขภาพจิต และสมรรถภาพในการทำงานได้ วิทยานิพนธ์ฉบับนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาถึงความสำคัญของปัญหา สถานการณ์ และผลกระทบของมลพิษทางเสียงจากรถไฟฟ้าขนส่งมวลชนในประเทศไทย ศึกษานโยบายและกฎหมายที่เกี่ยวข้องกับการป้องกันและแก้ไขปัญหามลพิษทางเสียงจากรถไฟฟ้าขนส่งมวลชนของประเทศไทยเปรียบเทียบกับกฎหมายของประเทศที่ประสบปัญหามลพิษทางเสียงจากรถไฟฟ้าขนส่งมวลชน เช่น อังกฤษ สหรัฐอเมริกา และสาธารณรัฐเกาหลี รวมถึงศึกษาหลักการพื้นฐานทางสิ่งแวดล้อม และข้อแนะนำขององค์การอนามัยโลก เพื่อนำไปสู่การจัดทำข้อเสนอแนะแนวทางและมาตรการทางกฎหมายในการป้องกันและแก้ไขปัญหามลพิษทางเสียงจากรถไฟฟ้าขนส่งมวลชนภายใต้บริบทของสังคมไทย จากการศึกษาพบว่าปัจจุบันประเทศไทยยังไม่มีมาตรการทางกฎหมายในการควบคุมมลพิษทางเสียงจากรถไฟฟ้าขนส่งมวลชนโดยเฉพาะ มาตรการทางกฎหมายในการควบคุมมลพิษทางเสียงของประเทศไทยที่มีอยู่อันอาจนํามาปรับใช้กับกรณีเช่นว่าก็ยังไม่มีความเหมาะสมเพียงพอ ผู้ศึกษาจึงขอเสนอแนะข้อเสนอแนะด้านนโยบาย และข้อเสนอแนะด้านกฎหมาย เพื่อประโยชน์ในการพัฒนาต่อยอดไปสู่การออกมาตรการทางกฎหมายในการควบคุมมลพิษทางเสียงจากรถไฟฟ้าขนส่งมวลชนของประเทศไทยในอนาคต ดังนี้ (1) ข้อเสนอแนะด้านนโยบาย โดยการเร่งรัดการจัดทำแผนแม่บทจัดการมลพิษทางเสียงและความสั่นสะเทือน ระยะ 15 ปี (พ.ศ. 2566 – 2580) ของกรมควบคุมมลพิษให้แล้วเสร็จโดยเร็ว ส่งเสริมและสนับสนุนนโยบายเพิ่มจำนวนบุคลากรที่มีความเชี่ยวชาญเกี่ยวกับการควบคุมมลพิษทางเสียงจากรถไฟฟ้าขนส่งมวลชน จัดสรรงบประมาณเพิ่มเติมเกี่ยวกับเครื่องมือที่ใช้ในการวัดระดับเสียงจากแหล่งกำเนิดเสียงหรือจากผู้รับเสียงแต่ละแห่ง จัดสรรงบประมาณและส่งเสริมการศึกษาและวิจัยเกี่ยวกับวางแผนการใช้ประโยชน์ที่ดิน การใช้แผนที่เสียง รวมถึงการนำเอาเทคโนโลยีมาปรับใช้กับการควบคุมมลพิษทางเสียงจากรถไฟฟ้าขนส่งมวลชน ส่งเสริมและสนับสนุนการมีส่วนร่วมของประชาชนในทุกภาคส่วนและเพิ่มความตระหนักสาธารณะเกี่ยวกับมลพิษทางเสียงจากรถไฟฟ้าขนส่งมวลชน และ (2) ข้อเสนอแนะด้านกฎหมาย ในระยะสั้น โดยให้มีการจัดทำกฎหมายลำดับรอง เพื่อกำหนดมาตรฐานระดับเสียงและวิธีการวัดระดับเสียงของรถไฟฟ้าขนส่งมวลชน ผลักดันให้มีการกำหนดให้ “รถไฟฟ้าขนส่งมวลชน” เป็นแหล่งกำเนิดมลพิษที่จะต้องถูกควบคุม ตามมาตรา 68 กำหนดมาตรฐานระบบ อุปกรณ์ หรือเครื่องมือสำหรับการควบคุมมลพิษเสียงจากรถไฟฟ้าขนส่งมวลชน รวมถึงกำหนดขอบเขตการใช้ดุลพินิจของเจ้าพนักงานควบคุมมลพิษตามมาตรา 68 กำหนดการจัดทำรายงานการประเมินผลกระทบสิ่งแวดล้อมเชิงยุทธศาสตร์ ตามมาตรา 47 และกำหนดหลักเกณฑ์ วิธีการ และเงื่อนไขในการกำหนดขอบเขตการประเมินผลกระทบสิ่งแวดล้อม การติดตาม และการประเมินผลกระทบสิ่งแวดล้อม พ.ศ. ... ตามมาตรา 46 – 49 แห่งพระราชบัญญัติส่งเสริมและรักษาคุณภาพสิ่งแวดล้อมแห่งชาติ พ.ศ. 2535 และในระยะยาว โดยการจัดทำร่างพระราชบัญญัติการควบคุมมลพิษทางเสียง พ.ศ. .. ซึ่งเป็นกฎหมายฉบับใหม่โดยเฉพาะที่ครอบคลุมการควบคุมมลพิษทางเสียงทุกรูปแบบ และกำหนดให้มีหมวดหมู่การควบคุมมลพิษทางเสียงจากรถไฟฟ้าขนส่งมวลชนไว้โดยเฉพาะ และแก้ไขเพิ่มเติมกฎหมายที่มีผลบังคับใช้อยู่แล้วในขณะนี้ โดยให้แก้ไขเพิ่มเติมบทบัญญัติแห่งพระราชบัญญัติส่งเสริมและรักษาคุณภาพสิ่งแวดล้อมแห่งชาติ พ.ศ. 2535 ในส่วนของนิยามของคำว่า “ยานพาหนะ” ในมาตรา 4 ให้มีความหมายครอบคลุมไปถึงรถไฟฟ้าขนส่งมวลชน และกำหนดหลักเกณฑ์การใช้วิธีการควบคุมมลพิษทางเสียงทั้ง 3 รูปแบบ ได้แก่ การควบคุมมลพิษทางเสียงที่แหล่งกำเนิดเสียง การควบคุมมลพิษทางเสียงที่ทางเดินผ่านของเสียง และการควบคุมระหว่างผู้รับเสียงและแหล่งกำเนิดเสียงที่เหมาะสมไว้ในกฎหมายดังกล่าว และแก้ไขเพิ่มเติมบทบัญญัติแห่งพระราชบัญญัติควบคุมอาคาร พ.ศ. 2522 โดยกำหนดให้มีการควบคุมมลพิษทางเสียงที่ผู้รับเสียงไว้ในกฎหมายดังกล่าว

由城市轨道交通产生的噪声污染，可对人体健康、心理健康及工作效能造成不利影响。本学位论文旨在探究泰国城市轨道交通噪声污染问题的重要性、现状与影响，梳理该国针对城市轨道交通噪声污染的相关政策与法律法规，并与英国、美国、韩国等存在同类噪声污染问题的国家的相关法规进行对比；同时结合环境领域的基本原则以及世界卫生组织（World Health Organization, WHO）的相关建议，以期针对泰国社会语境下的城市轨道交通噪声污染问题，提出适配的政策与法律层面的解决方案。

经研究发现，当前泰国尚未出台专门针对城市轨道交通噪声污染的管控法规，现有可适用的噪声管控法律也未能充分适配此类场景。因此，本研究提出如下政策与法律层面的建议，以期为未来泰国城市轨道交通噪声污染管控法规的制定提供参考：
（1）政策层面建议：加快推动污染控制厅制定的《15年（佛历2566年—2580年）噪声与振动污染管控总体规划》尽快出台；推动并扶持增加城市轨道交通噪声管控相关专业人员的配置；增设用于测量轨道交通噪声源及受声点声级的相关设备预算；拨付专项预算并推动开展土地利用规划、声环境地图绘制以及将相关技术应用于城市轨道交通噪声管控的研究与实践；促进社会各群体的公众参与，并提升公众对城市轨道交通噪声污染的认知水平。
（2）法律层面建议：短期措施：制定配套下位法规，明确城市轨道交通的噪声标准与测量方法；推动将“城市轨道交通”纳入需受管控的噪声污染源范畴，依据《国家环境质量促进与保护法》（佛历2535年）第68条；制定城市轨道交通噪声污染管控的系统、设备或工具标准；明确污染管控人员依据第68条所享有的执法权限；制定战略环境影响评估报告的相关要求，依据该法第47条；并依据该法第46至49条，制定佛历……年《环境影响评价管理条例》中关于环境影响评价范围、跟踪监测与评估的相关准则、流程与条件。
长期措施：制定专门的《噪声污染管控法》（佛历……年），该法将全面覆盖各类噪声污染管控，并专门增设城市轨道交通噪声污染管控的相关章节；修订现行生效的法律法规：其一，修订佛历2535年《国家环境质量促进与保护法》第4条中“交通工具”的定义，将城市轨道交通纳入其中，并在该法中明确三类噪声污染管控方式，即声源管控、传播路径管控以及受声点管控；其二，修订佛历2522年《建筑控制法》，将受声点噪声污染管控纳入该法管控范畴。