Een archeologisch inventariserend veldonderzoek (IVO) door middel van grondboringen langs de Veghelse Aa, gemeente Veghel (N.-Br.)

<p>Naar aanleiding van de resultaten van het bureau-onderzoek is, in overleg met de opdrachtgever, besloten het archeologisch onderzoek in twee fasen uit te voeren. De eerste fase is een grofschalig verkennend onderzoek om een beeld te krijgen welke percelen in het onderzoeksgebied verstoord zijn en niet interessant voor verder archeologisch onderzoek, en welke percelen een onverstoorde bodem bevatten, en hiervoor een oordeel te geven omtrent de potenti¨ele waarde voor verder archeologisch onderzoek.<br>Uit het verkennend bodemonderzoek is gebleken dat in bijna het gehele traject de bodem, onder een 30 cm dikke bouwvoor, vrijwel intact is. Uit de bodemopbouw blijkt dat een deel van het terrein bestaat uit het opgevulde lage deel van het beekdal en deels uit oeverwallen met daarop dekzand. Er zijn geen oude bodemhorizonten aangetroffen.<br>Het historisch onderzoek (Teekens et al. 2006) beschrijft dat tot 1900 het onderzoeksgebied vooral in gebruik is als weide- en hooilanden. Dit geeft aan dat het vermoedelijke vrij natte gronden zijn geweest waar bewoning niet zal hebben plaatsgevonden. Van andere activiteiten van archeologische aard zoals rituele deposities, depotvondsten, voordes en dergelijke zijn geen aanwijzingen gevonden. Booronderzoek is hiervoor echter niet de meest ge¨eigende methode. Wel zijn er drie gebieden die in aanmerking komen voor verder onderzoek. Dit zijn de gebieden I, II en III in bijlage 1. In deze afbeelding is aangeven waar de verschillende bodems voorkomen. Tevens is aangegeven waar essen (oude gebruiksgronden) voorkomen, zoals aangegeven in het archeologische databestand ARCHIS en waar in het verleden archeologische vondsten zijn gedaan. Het is de combinatie van de ligging aan de rand van de essen, het gegeven dat in de ondergrond tot minstens één meter beneden het maaiveld geen klei of veen voorkomt, en de directe nabijheid van clusters van archeologische waarnemingen die deze terreindelen interessant maakt. Daarbij komt dat in terrein I bewerkt vuursteen is gevonden, en in een boring van terrein III aardewerkfragmenten. Dit zijn tevens terreindelen die ook in het bureau-onderzoek al als aandachtgebieden zijn aangegeven (gebieden L, M, A, B en C). Daarentegen lijken de andere aandachtsgebieden uit het bureau-onderzoek (E, F, G, H, J, K), richting de plaats Erp, niet voor verder onderzoek in aanmerking te komen.<br>Daarom wordt aanbevolen in de terreindelen I, II en III (zie bijlage 2) verder inventariserend onderzoek te verrichten in de vorm van grondboringen in een verdicht grid om op deze manier aanwijzingen te verkrijgen over eventuele archeologische vindplaatsen. Archeologische indicatoren kunnen daarbij informatie verschaffen over aard, datering en omvang van de mogelijke vindplaatsen. Het bevoegd gezag beslist over het vervolgtraject.</p>

结合室内考古研究成果，并与委托方协商一致，本次考古调查将分为两个阶段开展。第一阶段为粗粒度勘探调查，旨在明确研究区域内哪些地块已遭扰动、不具备进一步考古研究价值，哪些地块土壤未受破坏，并对其后续考古研究的潜在价值作出评估。

勘探性土壤调查结果显示，研究区域内绝大多数地块的30厘米厚耕作层下方土壤几乎保持原生状态。从土壤剖面结构来看，部分区域为古河谷低洼地带的回填土层，其余区域则为河漫滩及覆盖其上的风积砂层，未发现古土壤层理。

历史考古研究（Teekens等，2006）表明，直至1900年，研究区域主要被用作牧场与干草草场，由此推测该区域曾长期处于湿润环境，并无人类定居痕迹。此外未发现具有考古价值的其他活动遗存，如祭祀沉积、窖藏出土物、防御工事等。不过钻孔调查并非此类勘探的最优方法。本次研究仍筛选出三处具备进一步考古研究价值的区域，即附件1中的I、II、III号区域。该示意图标注了不同土壤类型的分布范围，同时依据考古数据库ARCHIS的记录，标注了古耕作地（essen，即古代使用过的土地）的位置，以及过往考古发现的点位。

上述三处地块具备研究价值的原因在于：其一，它们均位于古耕作地的边缘；其二，地表以下至少1米深度内未发现黏土或泥炭层；其三，紧邻考古观测点集群。此外，I号区域曾出土加工过的燧石，III号区域的钻孔样品中发现了陶片。这三处地块同样在前期室内研究中被列为重点关注区域（即L、M、A、B、C号区域）。与之相对，前期室内研究中划定的其他重点区域（E、F、G、H、J、K号区域，位于Erp镇周边）则不具备进一步开展考古研究的价值。

因此，建议对I、II、III号地块（详见附件2）开展进一步的系统化考古调查，采用加密网格布设钻孔的方式，以获取潜在考古遗存的相关线索。考古遗存相关指标可用于明确潜在遗存的性质、年代与分布范围。最终后续研究方案由主管部门审定。