YURAKNING TUG'MA VA ORTTIRILGAN NUQSONLARI, ETIOLOGIYA, PATOGENEZ, ZAMONAVIY DIAGNOSTIKA VA INTEGRAL DAVOLASH STRATEGIYALARI

Ushbu fundamental ilmiy tadqiqot zamonaviy tibbiyotning eng murakkab va ijtimoiy ustuvor yo‘nalishlaridan biri — yurak poroklarining (nuqsonlarining) ko‘p qirrali, tizimli tahliliga bag‘ishlangan. Maqolada yurakning klapan apparati, to‘siqlari va yirik magistral qon tomirlarining strukturaviy-funksional o‘zgarishlari, ularning kichik va katta qon aylanish doirasi gemodinamikasiga ta’siri hamda O‘zbekiston Respublikasi sog‘liqni saqlash tizimida ushbu patologiyalarga qarshi kurashishning milliy modellari o‘ta mufassal o‘rganilgan [8]. Tadqiqotning ilmiy yangiligi shundan iboratki, unda nafaqat an’anaviy exokardiografik ko‘rsatkichlar, balki miokardning sistolik va diastolik funksiyalarining o‘zaro bog‘liqligi, chap qorincha massasining patologik remodelingi va uning jarrohlik korreksiyasidan keyingi adaptatsiya (reverse remodeling) jarayonlari zamonaviy kardiologiya prizmasi orqali chuqur tahlil qilingan. Maqolada, shuningdek, perinatal kardiologiyaning strategik o‘rni, homila rivojlanishining erta bosqichlarida nuqsonlarni aniqlashning ijtimoiy-iqtisodiy samaradorligi hamda revmatik jarayonlarning molekulyar darajadagi patogenezini nazorat qilish bo‘yicha yangi diagnostik algoritmlar taklif etilgan. Klapanlarning fibroz va kalsinozlanish darajasini baholashda instrumental vizualizatsiya usullarining (MSKT, TOE) o‘rni, shuningdek, o‘pka gipertenziyasining og‘irlik darajasiga ko‘ra jarrohlik amaliyoti xavfini prognozlash usullari ilmiy asoslab berilgan. Tadqiqot natijalari kardiologlar, kardioxirurglar, pediatrik kardiologlar va umumiy amaliyot shifokorlari uchun nafaqat nazariy bilim, balki klinik qarorlar qabul qilishda muhim amaliy qo‘llanma va metodologik asos bo‘lib xizmat qiladi [1, 4, 9].